Η Λαντάν και η Λαλέχ

on . Posted in Ιατρική


Η Λαντέν και η Λαλάχ υπήρξαν τυχερές μέσα στην ατυχία τους. Αν γεννιόταν πενήντα χρόνια πριν ή δέκα χρόνια μετά πιθανώς να κατέληγαν σε κάποιο ιρανικό Καιάδα. Γεννήθηκαν όμως το σωτήριο έτος 1974: πέντε χρόνια πριν την αντεπανάσταση των μουλάδων στο Ιράν και όταν η επανάσταση της ιατρικής προχωρούσε με ταχύτατα βήματα για να μπορεί σήμερα να κάνει την εγχείρισή τους με σοβαρές πιθανότητες επιτυχίας.

Η Λαντέν και η Λαλάχ πιθανότατα θα ευγνωμονούν τον πολιτισμό που εμείς ελεεινολογούμε. Θα πρέπει νοητά να χαιρετούν όλα τα επιτεύγματα που η καθ' ημάς «καταραμένη» Δύση έχει επιτύχει. Θα πρέπει να χαίρονται που η δυτική επιστήμη ξεπέρασε όλες τις προκαταλήψεις, προλήψεις, δεισιδαιμονίες και θρησκοληψίες για να φτάσει να επιχειρεί την αποκόλληση δύο ενήλικων Σιαμαίων. Θα πρέπει να είναι ευτυχείς που τον 14ο αιώνα και παρά την ρητή απαγόρευση της εκκλησίας κάποιοι (μυστικά και με κίνδυνο της ζωής τους) έκαναν ανατομικές μελέτες. Θα πρέπει να ευγνωμονούν τον Γουίλιαμ Χάρβεϊ, τον Γαλιλαίο της ιατρικής επιστήμης, που αντιτάχθηκε στις χιλιόχρονες διδαχές του Γαληνού. Αντίθετα με την παράδοση που υποστήριζε με νύχια και δόντια η καθολική εκκλησία, ο Χάρβεϊ το 1616 φώναζε πως το αίμα δεν παράγεται και αχρηστεύεται, αλλά κυκλοφορεί στο σώμα με κέντρο την καρδιά. Ευτυχώς, γι' αυτόν κι ευτυχώς για μας είχε περάσει η μπογιά των ιεροεξεταστών γιατί πιθανότατα θα είχε αναγκαστεί να ψιθυρίσει: «κι όμως κυκλοφορεί»...

Η Λαντέν και η Λαλάχ είναι τυχερές γιατί κάποιοι πολέμησαν σφοδρά τις αντιλήψεις που ήθελαν την Πανούκλα του Μεσαίωνα αποτέλεσμα της συναστρίας του Δία, της Αφροδίτης, και του 'Aρη. Είναι τυχερές γιατί τον 19ο αιώνα, όταν ο Τζέσεφ Λίστερ πειραματιζόταν με τα αντισηπτικά δεν υπήρχαν ακραίοι οικολόγοι να του κάψουν το εργαστήριο. Και όταν την ίδια εποχή ο Ρόμπερτ Κόχ ανακάλυπτε τα βακτήρια η κοινωνία τον βράβευσε αντί να βγάζει υστερικές κραυγές ότι η ανακάλυψή του θα μας οδηγήσει σε πιθανούς βακτηριολογικούς πολέμους.

Η Λαντέν και η Λαλάχ είναι τυχερές γιατί η επιστήμη πάλεψε αιώνες με την άγνοια και τις προκαταλήψεις και τελικά νίκησε. Γι' αυτό μπορούν να ελπίζουν ότι θα βγουν ζωντανές από την δοκιμασία τους. Και είμαστε όλοι τυχεροί, γιατί η επιστήμη συνεχίζει να παλεύει. Τις ίδιες προκαταλήψεις και τις ίδιες δεισιδαιμονίες. Με άλλα προσωπεία...

Post Script: Την ημέρα δημοσίευσης του άρθρου και μετά από μια μαραθώνια επέμβαση 53 ωρών η Λαντέν και η Λαλέχ απεβίωσαν. Είναι ένα θλιβερό άγγελμα, αλλά δεν μειώνει καθόλου την αξία του εγχειρήματος. Ούτε τα μεγάλα βήματα της δυτικής ιατρικής επιστήμης τους τελευταίους αιώνες...

Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα «Απογευματινή» στις 8.7.2003