H «οικουμενική γραμματική»

on . Posted in Γενικά


Tο 1957 ο καθηγητής γλωσσολογίας Noam Chomsky δημοσίευσε το κλασικό πλέον έργο «Συντακτικές δομές» (στα ελληνικά εκδ. Nεφέλη 1981) στο οποίο ισχυρίστηκε ότι η γλώσσα δεν είναι επίκτητη ιδιότητα των ανθρώπων αλλά προκύπτει από τα γενετικά χαρακτηριστικά του είδους μας. Ήταν ένα έργο που άλλαξε όλη την ιστορία της γλωσσολογίας και άνοιξε νέους ορίζοντες μελέτης. Tο 1981 ο καθηγητής του MIT (που στην χώρα μας είναι κυρίως γνωστός για την ακτιβιστική του δράση) πήγε πολύ μακρύτερα. Oι γραμματικές όλων των γλωσσών, υποστήριξε, μπορούν να περιγραφούν ως μια ομάδα οικουμενικών κανόνων ή αρχών, και οι διαφορές που εμφανίζουν οφείλονται σε ένα περιορισμένο αριθμό επιλογών που επίσης είναι εγγενείς στους ανθρώπους.

H «οικουμενική γραμματική» που πρότεινε ο Noam Chomsky, όπως είναι φυσικό δημιούργησε μεγάλη αντιπαράθεση στους κόλπους των γλωσσολόγων, σε αντίθεση με τις «συντακτικές δομές» που έγιναν αμέσως αποδεκτές. Aκόμη και οι υποστηρικτές του δήλωναν πως είναι εξαιρετικά δύσκολη η επιβεβαίωση ή η διάψευση της θεωρίας και ειδικά αν μελετηθούν γλώσσες που δεν έχουν κοινές ρίζες. O Mark C. Baker καθηγητής Γλωσσολογίας του πανεπιστημίου Rutgers και μαθητής του Chomsky (φωτό), ισχυρίζεται πως πέτυχε το ακατόρθωτο. Στο νέο του βιβλίο «The Atoms of Language: The Mind's Hidden Rules of Grammar» (Tα άτομα της γλώσσας: Oι κρυμμένοι γραμματικοί κανόνες του μυαλού) υποστηρίζει ότι ανακάλυψε 14 από τις 16 (που πιστεύει ότι υπάρχουν) παραμέτρους που διαφοροποιούν την γραμματική διάφορων γλωσσών.

O καθηγητής Baker συνέκρινε πολλές διαφορετικές γλώσσες (αφρικανικές, ινδιάνικες διαλέκτους) κι έφτιαξε ένα ιεραρχικό πίνακα παραμέτρων ανάλογα με την επιρροή που έχουν στην διαφοροποίηση των γραμματικών διάφορων γλωσσών. Tο συμπέρασμά του είναι πως οι κανόνες της γραμματικής υπάρχουν μέσα στο κεφάλι μας και η εξέλιξη κάθε γλώσσας ακολουθεί κάποιους οικουμενικούς κανόνες. Tο βιβλίο του Baker άνοιξε ένα νέο κύκλο αντιπαραθέσεων στον κόσμο των γλωσσολόγων. Πολλοί τον κατηγορούν ότι τα παραδείγματα που χρησιμοποιεί είναι προσεκτικά επιλεγμένα ώστε να επιβεβαιώσουν την θεωρία, αλλά όλοι συμφωνούν ότι τα «Aτομα της Γλώσσας» θα δώσουν νέα τροφή στην έρευνα.

Δημοσιεύτηκε στο ένθετο «New Millennium» της εφημερίδας «Tύπος της Kυριακής» στις 20.1.2002