Τα επέκεινα της συγκέντρωσης

on . Posted in Aγορά


Eνα από τα παράδοξα της ελληνικής πραγματικότητας είναι η ετεροβαρής σχέση του αθηναϊκού Τύπου με τον επαρχιακό. Ενώ σε όλες τις δυτικές χώρες υπάρχει ρωμαλέος περιφερειακός Τύπος, στην Ελλάδα είναι καχεκτικός. Αυτό δεν οφείλεται στο γεγονός ότι ο αθηναϊκός Τύπος είναι καλύτερος. Κατά κανόνα οι εφημερίδες που απευθύνονται σε μεγάλες αγορές είναι καλύτερες από εκείνες που έχουν περιορισμένα έσοδα από μικρές κοινότητες· οι New York Times είναι σαφώς πιο πλούσια εφημερίδα από την Oregon Times.

Ο ελληνικός περιφερειακός Τύπος είναι σχεδόν ανύπαρκτος επειδή μέχρι πριν από μερικά χρόνια ήταν αδιάφορος. Και ήταν αδιάφορος επειδή οι αποφάσεις που αφορούσαν τη ζωή των πολιτών ελαμβάνοντο στα υπουργικά γραφεία της Αθήνας. Οχι μόνο εκείνες που αφορούν τη συνολική εθνική πολιτική, αλλά και τα άμεσα ζητήματα της περιφέρειας. Οταν, για παράδειγμα, η ύδρευση της Θεσσαλονίκης εξαρτάται από το υπουργικό συμβούλιο, τι σημασία έχει να παρακολουθεί κάποιος τα πεπραγμένα του νομάρχη ή του δημάρχου; Το ενδιαφέρον των πολιτών, επιχειρηματιών, φορέων κ.λπ. επικεντρώνεται στο... κέντρο. Επομένως, οι αθηναϊκές εφημερίδες είχαν ένα ισχυρό πλεονέκτημα έναντι των περιφερειακών.

Αυτό άρχισε να αλλάζει με τα πρώτα βήματα αποκέντρωσης που έγιναν στη δεκαετία του 1990. Τώρα πολλές αποφάσεις που αφορούν άμεσα τη ζωή των πολιτών λαμβάνονται σε επίπεδο δήμου και νομαρχίας. Αυτό σήμανε την πρώτη άνοιξη για τον περιφερειακό Τύπο, την οποία όμως δεν μπόρεσε να εκμεταλλευτεί. Παρέμεινε ο φτωχός και αποκλειστικά εξαρτημένος από την κρατική δίαιτα συγγενής.

Με την εφαρμογή του «Καλλικράτη», δηλαδή από το νέο έτος, αποκεντρώνονται κι άλλες σημαντικές αρμοδιότητες. Αυτό θα αλλάξει -σταδιακά μεν, ριζικά δε- τη σχέση του αθηναϊκού Τύπου με τον περιφερειακό. Ο δεύτερος, αν εκσυγχρονιστεί και ξεπεράσει την εξάρτησή του από τις προκηρύξεις, διακηρύξεις και άλλα αντίδωρα των τοπικών αρχόντων, θα έχει μεγαλύτερο ενδιαφέρον από τον πρώτο, διότι θα αφορά την καθημερινότητα των πολιτών. Αυτό δεν σημαίνει ότι ο πανελλαδικός θα εξαφανιστεί ή θα γίνει περιφερειακός της Αττικής. Πολλές αποφάσεις εθνικής πολιτικής θα συνεχίσουν να λαμβάνονται στο κέντρο, αλλά η σχέση θα γίνει πολύ πιο ισοβαρής.

Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα «Καθημερινή» στις 21.8.2010