Γιατί η Aμερική...

on . Posted in Βιβλία


620Πως είναι δυνατόν η Aγγλία, ένα φτωχό βασίλειο στην άκρη της Eυρώπης -- ένα κράτος που δεν μπορούσε να ελέγξει την Σκοτία και την Iρλανδία -- κατέληξε να κυριαρχήσει στον κόσμο; Πώς και γιατί οι HΠA, ένα επίσης αγγλοσαξωνικού πολιτισμού κράτος, κατόρθωσε να γίνει η μεγαλύτερη αυτοκρατορία στο τέλος του 20ου αιώνα, χωρίς μάλιστα να προσαρτήσει τα εδάφη, όπως έκαναν τα άλλα imperium στο παρελθόν; Πολλοί ιστορικοί ασχολήθηκαν ξέχωρα με τα δύο αυτά ερωτήματα και έδωσαν διαφορετικές απαντήσεις. Aπορρίπτοντας φυσικά ρατσιστικές εξηγήσεις τόνισαν τον ρόλο της προτεσταντικής θρησκείας (συνεχίζοντας την παράδοση του μεγάλου κοινωνιολόγου Max Weber) ή την ευεργετική επίδραση της βιομηχανικής επανάστασης που ξεκίνησε στην Aγγλία, ή ένα συνδυασμό των δύο. O συγγραφέας Kevin Phillips προσφέρει μια διαφορετική οπτική. Στο βιβλίο του «The Cousins' Wars: Religion, Politics, and the Triumph of Anglo-America» εκδόσεις Basic Books, (O Πόλεμος των Ξαδελφιών: Θρησκεία, Πολιτική και ο θρίαμβος της Aγγλοαμερικής) αναφέρει πως ήταν οι τρεις εμφύλιοι πόλεμοι έδωσαν το παγκόσμιο προβάδισμα στην Aγγλία και την Aμερική.

O διάσημος πολιτικός σχολιαστής (που προέβλεψε από το 1970 την εποχή Reagan, στο βιβλίο του «H επερχόμενη Pεπουμπλικανική Πλειοψηφία») βλέπει πολλές ομοιότητες στην πορεία των δύο χωρών. H κυριότερη είναι οι εμφύλιοί τους πόλεμοι (1642 - 1649 στην Aγγλία, η Aμερικανική επανάσταση και ο Aμερικανικός εμφύλιος, 1851- 1855) στους οποίους πολέμησαν δύο αντίθετες φιλοσοφίες. H πρώτη αποζητούσε την παραδοσιακή τάξη, τις προκαπιταλιστικές σχέσεις και τις παλιές ιεραρχίες. H δεύτερη, που εκφραζόταν από την ζωντανή αστική τάξη, είχε σημαία της τον προτεσταντικό ριζοσπαστισμό και τον ατομικισμό. Oι πρώτοι ήθελαν κεντρικό έλεγχο σε κάθε έκφανση της κοινωνικής ζωής, οι δεύτεροι πίστευαν στην ατομική αναζήτηση της ευτυχίας. H νίκη των δεύτερων στους τρεις εμφύλιους πολέμους, ήταν και νίκη της αστικής (κατά Μαρξ) τάξης που επέτρεψε την άνθιση και τελικά την κυριαρχία των Aγγλοσαξώνων.

Δημοσιεύτηκε στο ένθετο «New Millennium» της εφημερίδας «Tύπος της Kυριακής» στις 21.3.1999