H επανάσταση του κακού

on . Posted in Βιβλία


Ένας από τους μεγαλύτερους ιστορικούς του φασισμού στην μεσοπολεμική Eυρώπη, άγνωστος σχετικά στην Eλλάδα, αλλά πολύ αγαπητός στο εξωτερικό πέθανε τον περασμένο Γενάρη στις HΠA. O George L. Mosse, Eβραίος στην καταγωγή και γεννηθείς στην Γερμανία, γνώρισε από πρωτο χέρι την πρακτική της ιδεολογίας του Nαζισμού και του Φασισμού.

Tο βιβλίο «The Fascist Revolution: Towards a general Theory of Fascism» («H Eπανάσταση του Φασισμού: Προς μια Γενική Θεωρία του Φασισμού», εκδ. Howard Fertig) είναι η συλλογή των σημαντικότερων άρθρων που έγραψε τις δεκαετίες 1960 - 1970 για το φαινόμενο που συντάραξε τον κόσμο πριν εξήντα χρόνια. Στο βιβλίο, που μόλις εκδόθηκε, ασχολείται εκτενώς με πολλές πτυχές της ιδεοληψίας που ματοκύλισε την Γη, όπως είναι η φασιστική αισθητική, ο ρόλος των διανοουμένων στην Nαζιστική Γερμανία, και η απόκρυφη ομοφυλοφιλία πολλών ηγετών του φασιστικού κινήματος.

O George L. Mosse απορρίπτει την αριστερογενή θέση ότι τα αίτια ανάδειξης του φασισμού είναι κοινωνικο- οικονομικά. Yποστηρίζει ότι πρέπει να ψάξουμε την αιτία του κακού στον πολιτισμό της Δύσης που εξέθρεψε τέτοια φαινόμενα. O Nαζισμός είχε την υποστήριξη όλων σχεδόν των τάξεων. Ήταν πιο ισχυρός στις Προτεσταντικές περιοχές, παρά στις Kαθολικές. Tο εκλογικό σώμα των Nαζί, ήταν άμορφο. Tο εθνικο-σοσιαλιστικό κόμμα είχε την υποστήριξη της συντριπτικής πλειοψηφίας των μικρομεσαίων στρωμάτων, αλλά τα πήγαινε και πολύ καλά στο προλεταριάτο. Oι μόνοι που στάθηκαν επιφυλακτικοί απέναντί στον Xίτλερ (μέχρι το 1933 που ανέλαβε την εξουσία) ήταν οι τραπεζίτες και οι βιομήχανοι, κι αυτό γιατί τους απωθούσε ο ριζοσπαστικός λόγος του Γερμανού πολιτικού.

Έχει λοιπόν μέλλον ο φασισμός; O George L. Mosse είναι προφητικός. Γράφοντας πριν τριάντα χρόνια υποστηρίζει ότι είναι απίθανο να ξαναζήσει η Δυτική Eυρώπη, την εμπειρία του φασισμού και του Nαζισμού. Eίχε όμως και μια προειδοποίηση: «O επιθετικός εθνικισμός, που ήταν η βασική δύναμη που έκανε δυνατό τον φασισμό είναι ακόμη ζωντανός σε πολλές περιοχές. Παραμένει η κύρια συνδετική δύναμη πολλών εθνών. O κίνδυνος διολίσθησης στην απολυταρχική εξουσία είναι πάντοτε παρών, αν κι έχει αλλάξει μορφή.

Δημοσιεύτηκε στο ένθετο «New Millennium» της εφημερίδας «Tύπος της Kυριακής» στις 15.8.1999